KTg Uilenspiegel Diest sluit seizoen af met “Elckerlyc 4”

In samenwerking met het Diestse stadsbestuur bereidt het Koninklijk Toneelgezelschap Uilenspiegel zich voor op de vierde Elckerlycproductie die zal plaats vinden in het Uilenspiegeltheater.  Op de scène zullen een 40-tal acteurs en actrices staan en een 10-tal danseressen in de regie van Julie Godts.  Een 30-tal medewerkers staan verder in voor film, geluid, kledij, muziek….  Uilenspiegel  in groot ornaat om zijn 50ste bestaansjaar  met een feestproductie af te sluiten.

Elckerlyc: een tijdloos meesterwerk

Rond 1485 werd de moraliteit “Den Spyeghel der salichheyt van Elckerlyc” geschreven.  Het is een sermoen in de vorm van een toneelspel waarin Elckerlyc (“ieder mens”) met de dood geconfronteerd wordt.  Zijn wereldlijke goederen en realisaties blijken daarbij waardeloos, maar zijn deugden en verdiensten zullen hem voor Gods rechterstoel positief worden aangerekend.

Wie het stuk schreef, is tot op de dag van vandaag een raadsel: was het de Zelemse kartuizermonnik Petrus Dorlandus?  Of een verder weinig bekende Petrus Diesthemius?  Dat het werk in de Diestse regio ontstond, staat echter vast.  De tekst is duidelijk in het Diestse dialect geschreven en een Diestse rederijkerskamer (waarschijnlijk “De Lelie”) won er in Antwerpen het “Landjuweel der Brabantse Rederijkerskamers” mee.

Het werk kende een grote populariteit en werd al in 1496 in Delft gedrukt.  Het werd ook vlug in vele talen vertaald.  De bekenste versies zijn de Engelse “Everyman” en de Duitse “Jedermann” van Hugo von Hofmannsthal die nog elk jaar op het festival van Salzburg opgevoerd wordt.  De literaire kwaliteiten van het stuk en de invloed die het had op de ontwikkeling van het toneel maken van de Diestse “Elckerlyc” één van de vroege hoogtepunten van de wereldliteratuur.

Het Diestse Toneelgezelschap “Uilenspiegel” rekent het zich tot plicht dit universele meesterwerk uit onze streek niet – ongespeeld – tot dorre historie te laten verworden.  De tijdgebonden vormgeving van de algemeen – menselijke thematiek van het stuk maakt echter een omzetting naar onze tijd noodzakelijk.

Zo werd in 1970 een traditie ingezet om, met een tussenpauze van een tiental jaar, een moderne versie van “Elckerlyc” op te voeren.  Daarvoor werden de Diestse kerken als locatie uitgekozen.  Zo werden er in 1970 acht opvoeringen gebracht in de Sint-Sulpitiuskerk op een tekst van Bart Mesotten en in de regie van Mark Liebrecht.  In 1980 waren er dertien opvoeringen in de O.-L.-Vrouwekerk met de tekst van Herman Teirlinck en in de regie van Bert Van Eekert.  En tenslotte werd Elckerlyc ook dertienmaal gespeeld in 1991 in de St.-Catharinakerk van het Diestse Begijnhof. Maurice Ilegems vertaalde de middeleeuwse tekst naar het Diestse dialect en Leo Loomans verzorgde de regie.

Artistiek vonden deze drie producties grote weerklank, hoe verscheiden ze ook waren.  Ook de publieke belangstelling was zeer groot: de drie producties werden telkens door meer dan 3 500 toneelliefhebbers bijgewoond.

Na een wat langere onderbreking (organisatorische redenen waren de oorzaak) neemt het Koninklijk Toneelgezelschap “Uilenspiegel” in 2006 de draad van de traditie terug op naar aanleiding van het 50-jarig bestaan. Het eeuwig-menselijke thema van de dood die niemand spaart, krijgt met een nieuwe tekst van René Swartenbroekx een concrete en hedendaagse vorm.  De handeling is geplaatst in de wereld van de jongeren waarin AIDS en drugverslaving een harde realiteit zijn.  Als jonge man leidt Elckerlyc een kommerloos uitgaansleven te midden van een grote vriendenkring tot de dag dat het vreselijke HIV-virus hem te pakken heeft.  Zal hij dit nog overleven?  Een voor een vallen zijn vrienden weg, ook zijn familie laat hem in de steek, zodat hij heel allen staat om zich rekenschap te geven van zijn daden.  Als locatie voor de vierde Elckerlyc- productie wordt er gekozen voor het Uilenspiegeltheater waar de totaal nieuwe tekst zijn volle betekenis krijgt in een multimediaspektakel met muziek, dans, projectie en belichting.

“Elckerlyc 4” wordt geproduceerd met de medewerking van de stad Diest en wordt gespeeld op 19, 20, 24, 25, 26 en 27 mei 2006 om 20.30 u.

Prijs: Kaarten aan €12, €10 voor CJP en Plus 3 op vertoon van pas, €7 studenten.  Studenten in groep (min. 20 personen) betalen slechts €5.  Uilenspiegel aanvaardt alle cultuurcheques.

Reservatie: Uilenspiegeltheater Peetersstraat 30 Diest.  Telefonisch 013/312762 of aan de kassa alle werkdagen tussen 10-12u en 14-16u.  Of via e-mail: info@uilenspiegel.nu Zie ook website www.uilenspiegel.nu

terug